Riyad'daki havalimanına füze saldırısında en az 13 kişi öldü, Türkiye saldırıyı kınadı

Suudi Arabistan'ın başkenti Riyad'daki Kral Halid Uluslararası Havalimanı'na 10 Ekim Cumartesi günü düzenlenen füze saldırısında en az 13 kişi öldü. Suudi Arabistan Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü (GACA) 12 kişinin öldüğünü, 309 kişinin yaralandığını açıkladı; Hindistan'ın Riyad Büyükelçiliği de yaralanan bir Hindistan vatandaşının sonradan öldüğünü duyurdu. Suudi Arabistan öncülüğündeki koalisyon, saldırıdan Yemen'deki İran destekli Husileri sorumlu tuttu. Türkiye Dışişleri Bakanlığı 11 Ekim Pazar günü yayımladığı açıklamayla saldırıyı en güçlü şekilde kınadı.

GACA'ya göre ölenler arasında 4 Suudi Arabistan vatandaşı, 2 Bangladeşli ile ABD, Mısır, Ürdün, Filistin, Suriye ve Sudan'dan birer kişi bulunuyor. Yaralılardan bazılarının durumu ağır. NBC News de Suudi sivil havacılık yetkililerine dayanarak can kaybını en az 13 olarak verdi.

Kral Halid Havalimanı bu saldırıdan önce de hedef alınmıştı. 8 Ekim Perşembe günü havalimanına yönelik saldırılarda aralarında bir pilotun da bulunduğu 3 Suudi Arabistan vatandaşı ölmüştü. TRT Haber'in derlemesine göre bir hafta içinde 5 Suudi havalimanına düzenlenen 10 saldırıda toplam 19 kişi hayatını kaybetti. Al Jazeera, 10 Ekim saldırısını krallığa son on yılı aşkın sürede yapılan en ölümcül saldırı olarak nitelendirdi.

Havalimanı 11 Ekim'de yeniden vuruldu

Havalimanı 11 Ekim Pazar akşamı bir kez daha hedef alındı. Koalisyonun açıklamasına göre kimliği belirlenemeyen bir mühimmat 4 numaralı yolcu terminaline isabet etti ve yangın çıktı. Koalisyon, hava savunmasının havalimanı yakınında bir füzeyi önlediğini de açıkladı. GACA bu saldırıda yaralananlar olduğunu bildirdi ancak sayı paylaşmadı; kurum, Dammam'daki Kral Fahd Uluslararası Havalimanı'na da saldırı düzenlendiğini doğruladı.

Kral Halid Havalimanı 11 Ekim'de de kapalı kaldı. Flightradar24 verilerine göre seferler başka havalimanlarına yönlendirildi. Kuveyt Havayolları, havalimanının güvenlik durumu nedeniyle kapalı olduğunu belirterek Riyad seferlerini iptal etti. ABD, İngiltere, Almanya, Avustralya ve Kanada vatandaşlarına havalimanından uzak durmaları çağrısında bulundu. Riyad'daki okullar 11-17 Ekim arasında uzaktan eğitime geçti.

Husiler, 10 Ekim saldırısını 11 Ekim'de üstlendi. Husilerin askerî sözcüsü Yahya Sari, havayollarını, havalimanı çalışanlarını ve yolcuları Suudi havalimanlarını kullanmamaları konusunda uyardı. Husiler, Mekke ve Medine'ye hizmet veren havalimanlarını bu tehdidin dışında tuttu. Sari'nin sosyal medya paylaşımında "Havalimanları ve hava sahası hedef alınmaya açıktır ve güçlerimiz için bir operasyon alanıdır" ifadesi yer aldı.

Türkiye ve dünyadan tepkiler

Dışişleri Bakanlığı 195 numaralı açıklamasında, sivil altyapıyı ve masum sivilleri kasten hedef alan saldırıların uluslararası hukuku ve uluslararası insancıl hukuku ihlal ettiğini vurguladı. Bakanlık, bölgesel güvenliği ve istikrarı tehdit eden eylemlerin derhal sona erdirilmesini istedi. Açıklamada Suudi Arabistan'ın egemenliğine ve toprak bütünlüğüne desteğin sürdüğü belirtildi.

Türkiye, Mısır, Pakistan ve Suudi Arabistan'dan oluşan R4 Grubu da 11 Ekim'de ortak bir bildiri yayımladı. Dört ülke saldırıların derhal ve koşulsuz durdurulmasını talep etti. Bildiride saldırıların sonuçlarından Husiler tamamen sorumlu tutuldu ve Suudi Arabistan'ın BM Şartı'na ve uluslararası hukuka uygun meşru tedbirlerine destek verildi.

Koalisyon sözcüsü Türki el-Maliki saldırıyı savaş suçu olarak nitelendirdi. Koalisyon, Müşterek Kuvvetler Komutanlığının saldırıya uluslararası insancıl hukuka uygun biçimde ve kararlılıkla karşılık vereceğini açıkladı. BM Genel Sekreteri Antonio Guterres saldırıdan Husileri sorumlu tutarak kınadı. ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio de ölenlerden birinin ABD vatandaşı olduğunu belirterek saldırıları kınadı.

ABD Başkanı Donald Trump, ABD'nin Husilere karşı Suudi operasyonlarına katılıp katılmayacağı sorusuna "Olabilir. Bunu değerlendireceğiz" yanıtını verdi. Trump, kararı hızlı vereceklerini söyledi.

Yemen'deki iç savaş, Husilerin Eylül 2014'te başkent Sana'yı ele geçirmesiyle başladı. Suudi Arabistan öncülüğündeki koalisyon Mart 2015'ten bu yana uluslararası alanda tanınan Yemen hükümetini destekliyor.

Havalimanının yeniden açılacağı tarih, 11 Ekim akşamına kadar yapılan açıklamalarda yer almadı. Hindistan merkezli Akasa Air, Suudi Arabistan'a yönelik uçuşları askıya alma kararını 13 Ekim'e kadar uzattı.

Kaynaklar: Dışişleri Bakanlığı (kınama), Dışişleri Bakanlığı (R4 ortak bildirisi), NBC News, CBS News, Al Jazeera, TRT Haber.